محمد تقي جعفري
53
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي )
زنده كند . بگو به آنان زنده خواهد كرد آنها را كسى كه براى اولين بار آنها را بوجود آورده است و او بهمهء مخلوقات دانا است . ) 2 - * ( وَقالُوا أَ إِذا كُنَّا عِظاماً وَرُفاتاً أَ إِنَّا لَمَبْعُوثُونَ خَلْقاً جَدِيداً ) * [ الاسراء 49 و 98 ] ( و آنان گفتند آيا ما پس از آنكه به شكل استخوانهائى در آمديم و پوسيديم با خلقت جديد مبعوث خواهيم گشت . ) اين مضمون در سورهء المؤمنون آيهء 35 و 82 و الصافات 16 و 53 و الواقعه 47 و النازعات 11 و القيامه 3 نيز آمده است . 3 - * ( وَأَنَّ السَّاعَةَ آتِيَةٌ لا رَيْبَ فِيها . ) * [ الحج آيهء 7 ] ( و خداوند بر مىانگيزد همهء مردم را كه در قبرها مدفون شدهاند . ) و مسلم است كه ارواح در قبرها مدفون نمىشوند . اين مضمون در مواردى از آيات شريفه آمده است ، مانند آيهء 7 از سورهء الحج . همهء مردم در موضع مسئوليت در روز قيامت امير المؤمنين عليه السلام مىفرمايد : « سپس آنانرا از يكديگر جدا كند براى سؤال از اعمال مخفى و كردارهاى پنهانى كه انجام دادهاند . » اگر كسى ادعا كند كه احساس مسئوليت نهائى از قضاياى اوليهء فطرت است ، قطعا حقيقتى صحيح را ادعا كرده است . توضيح اين كه هر انسانى كه آلوده به كثافات و صفات زشت نباشد ، با كمال وضوح اين فرياد يا زمزمهء ملكوتى را از درون خود مىشنود كه و مسئول هستى . اشخاصى كه مىگويند : ما چنين صدائى را از درون خود نمىشنويم ، اگر در وضع مغزى و روانى آنان بطور كامل تحليل و بررسى انجام بدهيم ، خواهيم ديد كه آنان حتى آشكار و با معنىترين صدا را كه به خويشتن مىگويد :